Phân bổ tài sản theo tuổi: Quy tắc 100/110/120

Bạn 25 tuổi nên giữ bao nhiêu % cổ phiếu, bao nhiêu % trái phiếu? 50 tuổi thì sao? Câu trả lời phụ thuộc vào tuổi, thu nhập, mục tiêu và khẩu vị rủi ro. Đây là 3 quy tắc phân bổ phổ biến nhất.

Quy tắc 100 trừ tuổi

Đây là quy tắc cổ điển nhất:

% Cổ phiếu = 100 - Tuổi của bạn

Ví dụ:

• 25 tuổi: 75% cổ phiếu, 25% trái phiếu/tiết kiệm
• 40 tuổi: 60% cổ phiếu, 40% trái phiếu
• 60 tuổi: 40% cổ phiếu, 60% trái phiếu

Ý tưởng: Trẻ có thời gian dài để phục hồi sau biến động. Già cần bảo vệ tài sản nhiều hơn.

Quy tắc 110 trừ tuổi (hiện đại hơn)

Tuổi thọ tăng, người trẻ cần tích lũy mạnh hơn để hưu trí đủ tiền:

% Cổ phiếu = 110 - Tuổi

• 25 tuổi: 85% cổ phiếu, 15% trái phiếu
• 40 tuổi: 70% cổ phiếu, 30% trái phiếu
• 60 tuổi: 50% cổ phiếu, 50% trái phiếu

Quy tắc 120 trừ tuổi (cho người tích cực)

Cho người thu nhập ổn định, tiết kiệm tốt, có thể chấp nhận rủi ro cao:

% Cổ phiếu = 120 - Tuổi

• 25 tuổi: 95% cổ phiếu, 5% tiết kiệm
• 40 tuổi: 80% cổ phiếu, 20% trái phiếu
• 60 tuổi: 60% cổ phiếu, 40% trái phiếu

Áp dụng cho người Việt

Thị trường VN có lãi suất tiết kiệm cao (6-8%/năm) so với thế giới (1-3%). Vì vậy tỷ trọng "an toàn" ở VN có thể giảm xuống:

Những yếu tố ĐIỀU CHỈNH tỷ trọng

1. Thu nhập ổn định?

Thu nhập ổn định (công chức, lập trình viên): có thể tăng % cổ phiếu vì có dòng tiền đều để bù khi thị trường giảm.

Thu nhập bấp bênh (freelancer, kinh doanh): giảm % cổ phiếu, tăng tiết kiệm.

2. Có quỹ khẩn cấp chưa?

Quỹ khẩn cấp = 3-6 tháng chi phí. Nếu chưa có, tỷ trọng "an toàn" phải cao hơn để không phải bán cổ phiếu khi mất việc.

3. Có nợ xấu không?

Đang có thẻ tín dụng nợ > 30% hạn mức, vay tiêu dùng? Trả hết nợ trước khi phân bổ - nợ lãi cao 18-25% "ăn" hết lợi nhuận đầu tư.

4. Mục tiêu tài chính?

Cần tiền mua nhà 2 năm tới: tỷ trọng cổ phiếu thấp (30-40%). Đầu tư dài hạn 15-20 năm: có thể cao 70-80%.

Điều chỉnh định kỳ (rebalancing)

Mỗi 6-12 tháng, cân đối lại danh mục về tỷ trọng mục tiêu. Ví dụ: mục tiêu 60% cổ phiếu, sau 1 năm tăng lên 70% (vì CK tăng), bán bớt 10% để về 60%.

Không có công thức phân bổ nào "đúng" cho tất cả mọi người. Bắt đầu từ quy tắc 100/110 trừ tuổi, sau đó điều chỉnh theo thu nhập, mục tiêu và mức chấp nhận rủi ro của bạn.